7 maja 2026 r. odbyło się czwarte spotkanie Międzynarodowego Klubu Dyskusyjnego, zorganizowane przez Koło Naukowe „Zorientowani Międzynarodowo”, działające przy Instytucie Nauk Politycznych Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie (INP WNS UWM). Było to zarazem trzecie z rzędu spotkanie realizowane we współpracy ze Studenckim Kołem Naukowym Wydziału Stosunków Międzynarodowych Lwowskiego Uniwersytetu Narodowego im. Iwana Franki.

Tematem przewodnim spotkania było „History vs. Politics: Does the Past Unite or Divide More in Polish-Ukrainian Relations?”.

Spotkanie stało się płaszczyzną pogłębionej analizy wpływu uwarunkowań historycznych na współczesny kształt stosunków polsko-ukraińskich. Uczestnicy debaty wskazali, że znaczący wpływ na obecne relacje polsko-ukraińskie wywierają tragiczne wydarzenia z okresu XX wieku, które wciąż rezonują w pamięci zbiorowej obu narodów. Analizując przyczyny trwałych napięć, podkreślono zjawisko asymetrii pamięci. W dyskusji nad rolą pamięci historycznej, edukacji oraz symboliki publicznej wybrzmiała konkluzja, że narracje te mogą zarówno pogłębiać istniejące podziały, jak i sprzyjać ich przezwyciężaniu – pod warunkiem odejścia od instrumentalizacji historii na rzecz rzetelnego, wielogłosowego dialogu akademickiego.

W części poświęconej wymianie pokoleniowej i współczesnej perspektywie uczestnicy rozważali, w jaki sposób zmiany demograficzne wpływają na percepcję wspólnej historii. Zauważono, że młodsze pokolenia w Polsce i na Ukrainie częściej przyjmują odmienną, bardziej pragmatyczną interpretację przeszłości niż pokolenia starsze, co sprzyja budowaniu relacji opartych na bieżących wyzwaniach.

Jako kluczowy element jednoczący wskazano momenty historycznej współpracy i solidarności, takie jak wspólne dążenia niepodległościowe czy przeciwdziałanie zewnętrznym zagrożeniom, które mogą stanowić fundament poczucia jedności. Podkreślono również, że współczesne, wspólne doświadczenia w obliczu aktualnych kryzysów geopolitycznych stają się silnym czynnikiem integrującym, pozwalającym na nowo definiować polsko-ukraińską wspólnotę interesów.

W części dotyczącej przyszłości i strategicznego podejścia do historii debata skupiła się na roli aktorów politycznych oraz środowisk akademickich w kształtowaniu wzajemnych relacji. Zwrócono uwagę na ryzyko instrumentalnego wykorzystywania historii przez współczesne podmioty polityczne do kreowania konfliktów lub wzmacniania partykularnych interesów. W tym kontekście podkreślono szczególną rolę studentów oraz dialogu międzykulturowego, uznając edukację za narzędzie niezbędne do budowania trwałego, wzajemnego zrozumienia.

Moderację wydarzenia zapewnił Przewodniczący Koła Naukowego „Zorientowani Międzynarodowo”, Bartosz Cylwa, student INP WNS UWM. Organizację spotkania koordynowali dr Oleksandra Werbowa (INP WNS UWM) oraz prof. Rostyslav Romaniuk, kierownik Katedry Stosunków Międzynarodowych i Dyplomacji Wydziału Stosunków Międzynarodowych Lwowskiego Uniwersytetu Narodowego im. Iwana Franki.

Sprawozdanie przygotował
Michał Kalwiński, członek Koła Naukowego „Zorientowani Międzynarodowo”